23 juni 2025
Darmkanker wordt al lang niet meer alleen geassocieerd met ouderen. Vandaag is bijna 1 op de 10 patiënten jonger dan 50, en als de trend doorzet, stijgt dat aandeel tegen 2030 naar 15 à 20 procent. “Een evolutie die we wereldwijd zien,” bevestigt dokter Luc Colemont, maag-darmspecialist en bezieler van Stop Darmkanker. Nog verontrustender: bij jongere patiënten wordt de kanker vaak pas ontdekt als die al is uitgezaaid.
Een grootschalige internationale studie, gepubliceerd in Nature, wijst op een opvallende verdachte: colibactine, een giftige stof geproduceerd door sommige darmbacteriën, zoals bepaalde E. coli-stammen. Die stof kan ons DNA beschadigen — en die schade wordt nu effectief teruggevonden in tumoren bij jongere patiënten. Vooral bij wie jonger is dan 40, is het DNA-patroon dat colibactine achterlaat opvallend aanwezig.
Kort gezegd: wat je in je eerste levensjaren binnenkrijgt of opneemt via je omgeving, kan decennia later kanker veroorzaken. De wetenschappers vermoeden namelijk dat de blootstelling al voor het tiende levensjaar plaatsvindt.
Dat jonge mensen meer risico lopen, lijkt geen toeval. In België wordt deze evolutie onderstreept door dokter Ines Joye (ZAS Antwerpen): “We zien meer rectum- en dikkedarmtumoren bij mensen onder de 50, ook al daalt het totaal aantal gevallen dankzij screening bij 50-plussers.” In het kankerregister worden jaarlijks bijna 500 nieuwe gevallen bij 15- tot 49-jarigen genoteerd.
Oorzaken? Naast erfelijke factoren wijst onderzoek in de richting van omgevingsfactoren zoals:
Geen enkele factor verklaart alles, maar samen vormen ze een verontrustend plaatje.
Vroeg opsporen maakt letterlijk het verschil tussen leven en dood. Wordt darmkanker vroeg ontdekt, dan is de kans op tien jaar overleving 80 tot 90 procent. Is de kanker al uitgezaaid bij diagnose, dan zakt dat cijfer naar gemiddeld 15 procent. Bij jongere patiënten is dat laatste opvallend vaak het geval.
In Vlaanderen krijgen 50- tot 74-jarigen een gratis stoelgangtest toegestuurd. Die test redt levens, toch doet slechts iets meer dan de helft van de doelgroep mee. Zonde, vindt ook dokter Colemont: “Het is een kleine moeite, en de impact is gigantisch.”
Ben je nog geen 50, maar heb je klachten of ongerustheid? Laat je testen, zeker als darmkanker voorkomt in je familie. Wachten tot je vijftig bent is niet altijd een goed idee.
Darmkanker geeft lang niet altijd duidelijke signalen, maar deze symptomen zijn rood licht:
Verschijnen ze samen, of komt darmkanker voor in je familie? Twijfel dan niet en praat met je arts. Screening mag dan wel vanaf 50 zijn, gezond verstand begint vroeger.
Darmkanker sluipt stil binnen, ook bij jonge mensen. En net dat maakt het zo gevaarlijk. Wie wacht op duidelijke klachten, is vaak te laat. Maar wie waakzaam is en tijdig handelt, heeft een veel betere kans. De boodschap is eenvoudig: neem je lichaam serieus — wacht niet op je verjaardag.
Bron: Stop Darmkanker